"Рубрик деч посна", 2015 ий, Пургыж тылзын 27-ше кечыже

Шкешотан лӱм ваштареш

Статьян авторжо Эльвира Терентьева

 

Российыште кызыт аза-шамычлан шкешотан лӱм-влакым пуымо шотышто кугу тума нӧлталалтын. Тидлан шӱкалтышым кодшо ий октябрьыште Пермьыште лийше случай ыштен. Тунам самырык-влак эргыштлан Люцифер лӱмым пуаш толыныт. Тидлан православный йӱлам кучышо чолга еҥ-влак эксцентричный ава ден ачам эсогыл ача-ава права деч посна кодаш кӱлеш манын выступатленыт, йочам вес еҥ-шамычлан пуэныт да тынеш пуртеныт. Тетла нимоат тугайже лийын огыл, но тыгай случай тетла ынже палдырне манын, Пермь крайын администрацийже йочалан келшыдыме лӱмым пуымо шотышто чаракым пурташ кӱлмым чынлан шотла.

Пермь крайын загс комитетшын председательже Юлия Андрианова шке блогыштыжо возен: “Российыште йот элысе опытым кучылташ да нормативно-правовой актым приниматлаш кӱлеш. Возыкташ лийдыме лӱм-влакын спискышт лиеш гын, йоча ден ача-ава-влакын фантазийышт огеш палдырне да икшывым тӱрлӧ семын игылтме деч арала ыле. Вет, чынжымак, шкешотан лӱмыштлан кӧра нунылан ятыр гана тургыжланашыже логалеш”.

Тыгодымак вес могырынат шонымашыже уло. Йоча “ӱшан телефоным” вуйлатыше Вера Кожарская ача-аван ньогаштлан ты але вес лӱмым пуаш тореш лиймаш правам шыгыремдымаш лиеш манын. “Ача-ава-влак дене пашам ыштыман, а чарыман огыл, — пеҥгыдемда Кожарская. — Вет йочалан шкешотан лӱмым пуымо чӱчкыдынак ала-мо дене кылдалтын. А тидыжым рашемдыман”.

Чынже денак икмыняр элыште посна лӱм-шамычлан чарак ышталтын. Мутлан, У Зеландийыште поснак ӧрыктарыше лӱм-влакым пуаш чарыме, нунын коклаште Анал, Королева Виктория да молат улыт.

Психолог-влак темлат

Психолог-шамычат йочалан ӧрыктарыше лӱмым пуаш огыт темле. Россий эксперт-влак шижтарат: ача-ава-влакын шке икшывыштлан келшен толдымо лӱмым пуымо порылык марте огыт шукто. Изишт годым нуным мыскылат, лӱмдылыт, тидлан кӧра ӱдыр але рвезе коллективыштат шкем сайын огыт шиж, моло икшыве дене келшен огыт керт.

Ойыртемалтше лӱм-влакым пуымо модо Российыш 90-ше ийлаште толын. СССР шаланыме деч вара ача-ава-шамыч касвелысе лӱм-влакым пуэдаш тӱҥальыч – Луизами, Максами, Алексами да молымат. 2000 ийлаште акрет годсо руш да тошто славян-влак лӱм-шамыч шарлышт: Захар, Прасковья, Потап, Агафья, Прохор…

Кызытсе россиян-влак “Мом чареныт огыл, чыла ышташ лиеш” шонымаш дене илат. Сандене загс пашаеҥ-влаклан Радугам, Аметистым, Вишням, Дельфинам, Легендам, Князьым, Америкам, Светочам да молымат возаш логалеш.

“Ойыртемалтше лӱм йочалан шонен мошташыже мешая, тыге икшыве шке таҥашыже-влак дене келшен огеш керт, тугеже социум деч ӧрдыжтӧ кодеш. Тылеч посна нуным модмо годымат пырля огыт ӱж але игылтыт веле, тидыже психологий сынан серьёзный эмганымашке шуктен кертеш”, — палемдат эксперт-влак.

 

Статистике ойла: шуэн вашлиялтше лӱман 78 процент еҥ-влак йочашт годым тидлан кӧра орланат. А 22 процент еҥ, 18 ийым темымеке, лӱмым вашталташ миен.

Комментарий-влак: Але нигӧат комментарийым коден огыл, те икымше лийын кертыда.

Комментарийым ешараш:

Войти с помощью: