"Сылнылык тӱня" рубрик, 2016 ий, Шорыкйол тылзын 22-шо кечыже

Портретым сӱретлаш Америке гычат йодыт

Статьян авторжо Анастасия Эманова

Искусство кеч-кӧмат сымыстарен кертеш. Кумдан палыме художник-влакын пашаштым ончет да мастарлыкыштлан ӧрат — картиныштым шагат дене ончаш лиеш. Чылажат Юмын пуымо талант дене кылдалтын. Самырык сӱретче Александр Николаев тидын шотышто тыге ойла: “Кеч-могай пашаште талант да моштымаш кӱлыт”.

А.Николаев Ямал-Ненец автономный округысо Ноябрьск олаште шочын-кушкын. Ынде нылымше ий Йошкар-Олаште ила.

художник Александр НиколаевЧыла йоча гаяк изиж годым шуко палаш тыршен. Куштымо занятийыш коштын, сӱретлен, спорт дене заниматлен. “Йӱдвел олалаште йочалан тӱрлӧ кружок уло. Занятий-влак яра эртаралтыт. Оксала гын, мый тынар тӱрлӧ мастер-классыш омат кошт ыле, очыни, - ойла Саша. - Кыртмен сӱретлаш латвич ияш тӱҥалынам. Ачан каласкалымыжым шарнем: куд ияш улмем годым ешна дене ала-могай передачым онченна. Тунам мыйым ала-можо таратен карандаш ден альбом лаштыкым кидыш налаш, да ты передаче гыч ужашым сӱретленам. Ачамак Виктор Александрович сӱретлаш туныктен, тӱрлӧ каҥашым пуэн. Тудо профессийже дене механик, но моткоч сайын сӱретла. Мыйын шонымаште, кажне еҥ сӱретлаш тунемын кертеш. Тидлан лач кумыл, чытыш да тыршымаш лийшаш улыт”.

Саша школ деч вара Ноябрьск оласе профессиональный да информационный технологий колледжыш программист специальностьлан тунемаш пурен. Тунемме деч посна, яра жапым пайдалын эртараш манын, брейк-данс да хип-хоп дене занятийлаш коштын. Ныл ий тушто заниматлен. Тыгак кок ий гитар дене шоктымо урокыш коштын. “Ты семӱзгар дене шокташ йӧратем. Пытартыш жапыште мурымат шке возаш тӱҥалынам. Олаш толмеке, куштымаш нерген монденам. Кызыт угыч занятийлаш коштнем. Вет куштымаш, поснак брейк-данс, кӧргӧ вийым пуа”, — манеш рвезе.DXG3DhoPLZE

Колледж деч вара Николаев Санкт-Петербургыш каяш шонен, содыки кугу олаште йӧнат шуко уло. Но пӱрымаш тудым ача-аважын шочмо кундемыш конден. “Авам Йошкар-Олаште шочын-кушкын, а ачам – Морко район Вончӱмбал ялыште, садлан Марий Элыште родем-влак шукын улыт, тидыжак тышке толаш кумылаҥден. Марий кугыжаныш университетыш декоративно-прикладное искусство да дизайн направлений дене тунемаш пуренам. Кызыт пытартыш курсышто улам. Тунемме деч посна, кечым коден, тренажерный залыш коштам, тыгак куштылго атлетике дене заниматлем, но нимогай таҥасымашке ом ушно. Вет таҥасымаште эре ончылно лийме шуэш, а от керт гын, кумыл вола. Мый тӱрлӧ аланыште, кеч спортышто, кеч творчествыште мастарлыкем нӧлташ тыршем. Тиде мыланем куаным да чон ласкалыкым пуа. Изинек шӱжарем-влаклан сай пример лияш тыршенам. Уремыште перныл коштмо олмеш жапым пайдалын эртараш кӱлмӧ нреген ойленам. Ик шӱжарем музыкальный школыш коштын, а весыже ийме спорт дене заниматла.

eeC3fmFYqEcТылеч посна еҥ-влакын йодмышт почеш, фотографийым ончен, кажне кечын портретым сӱретлем. Кызыт кидем чын “шындыме”, садлан писын сӱретлаш тунемынам. А3 форматан лаштыкыш портретым вич-куд шагат сӱретлем. Еҥ-влакын кумылыштым шотыш налаш, пашамын эскизшым интернет гоч нунылан ончылгоч колтем, шонымашыштым йодам.

Сӱретлыме годым кумылем нӧлталтеш. Тиде паша мыйым нигунам ок нойыктаре. У ий деч ончыч поснак чот шуко заказ лийын. Нигӧнат кумылжым кодаш огыл манын, вич кече кум шагат веле маленам, йӱдвошт сӱретленам.

Портретым шарж, карикатур, комикс стильыште сӱретлем. Пытартыш жапыште диснеевский мультфильмысе стильыште сӱретлаш тӱҥалынам. Тыгак ӱян чия дене портретым сӱретлаш тунемнем. Пачерыштем моткоч шуко карандаш, ручка, фломастер да чия улыт. Кажне художникын тыге докан. ФломастYiyx4b8RaBAерым тату эскизым ыштыме годым кучылтам. Еҥ шкаланже шкешотан татуировкым ыштынеже. Тудо шке шонымашыжым ойла, а мый эскизым ямдылем.

Портретым ышташ еҥ-влак интернет гоч утларак йодыт. Мый ныл ий ончыч “Вконтакте” соцсетьыште группым ыштенам. Тушто подписчикем-влак ятырын улыт”, — ойла сӱретче.

Сашалан Йошкар-Олаште илаш келша. Тудо галерейыш да тоштерлаш чӱчкыдын коштеш, самырык художник-влакын творчествыштым поснак чот эскера. Шкежат пашаже-влакым выставкылаште ончыктен, эсогыл – Москосо ик художественный галерейыште. Ныл сӱретшым тушто оксала налыныт, кажныжлан 10 тӱжем наре теҥгем тӱленыт. “Моско гыч Йошкар-Олаш пӧртылмем годым галерей гыч йыҥгырkjn5aixeFRsтеныт да художниклан пашам ышташ ӱжыныт. Мый университетым коден каен кертын омыл, садлан шым келше. Дизайнерлан пытартыш курсышто тунемам. Тыгак программист улам. Ончыкшым нине кок специальностьым келыштарен ушынем. Шонымаш шуко. Мыйын Америкысе Техас штатыште йолташем уло. Тудын дене Инстаграм соцсеть гоч палыме лийме. Тудо мый дечем шкаланже оҥай визиткым ышташ йодын. Кызыт тудым уло штат мучко шаркален. Американ йолташемын полшымыжлан кӧра таче кечылан вес континент гыч кум еҥ портретым ышташ йодын”, - куанен каласыш рвезе.h6ILWOXzwDY

Сашан йӧратыме сӱретчыже — Иван Константинович Айвазовский. “Шуко пашаштыже теҥызым, тудын лӱшкымыжым сӱретлыме. Тудын сӱретше-влак иктымат йӱштӧ шӱм-чонаным ок кодо. Айвазовский семын теҥызым ончыкташ огешат лий, шонем. Мый шке жапыштыже Шем теҥызым сӱретленам. 11 шагат мольберт ончылно шогенам. 

Сӱретче-влак кокла гыч тыгак Пабло Пикассон пашаже-влак келшат. Нуно шкешотан улыт. Тудын пашаштыже рашлык шижалтеш”, — ойла А.Николаев.

Самырык сӱретче шкенжым чытыше да ӱскырт койыш шоктышан улам манеш, лачак тиде шонымашке вашке шуаш полша.

Комментарий-влак: Але нигӧат комментарийым коден огыл, те икымше лийын кертыда.

Комментарийым ешараш:

Войти с помощью: