"Рубрик деч посна", 2016 ий, Пургыж тылзын 26-шо кечыже

«Мый мурым возынем! Пиал нерген!»

Статьян авторжо Эльвира Терентьева

 

Таче мутна сылнымут корнышто шке мастарлыкшым нӧлташ тыршыше Ирина Закиева (Курочкина) нерген лиеш. Тудо Йошкар-Оласе 7-ше №-ан школышто кугыжаныш марий йылмым туныкта, кок шочшан ава да кумылзак ӱдырамаш-пелаш. 11 мартыште тудо Марий Турек посёлкышто шке усталык касшым эртара. Фото Ирины

Ирина, кызыт радио дене икмыняр мурет йоҥга. А тый шкендым поэзий аланыште кузе шижат? Поэтессе лӱмым сулен шуктенат манын шонет…

- Эше школышто тунемме годым шканем ойленам да шке нергенем уло йӱкын увертаренам: «Мый мурым возынем! Пиал нерген!» Но мурыжо шочеш манын, шоналташат тоштын омыл гынат, «Ит ойгыро, ӱдыр!» почеламутемлан семым Шернур кундемын эргыже Валерий Семёнов лу ий ончыч келыштарен. Мо оҥайже: тудым эн ондак Лидия Кучера да Влад Толстов курыкмарла муреныт, кызыт Эльвира Попова мура.

«Мо тыгай почеламут? Тиде – илышлан вашмут. Ошо дене шемым ужын, кумыл шочыктышо мут…», – серенам ыле. Ала-молан кумылым шочыктышо мут-влакым мурышто колмо шуын. Тыге «Тылат, авай», «Эх, куане чонем!», «Мыйын пиалем», «Чон муро» да молат шочыч. Кызыт йоча-влаклан возымо «Лач тыге ме илена», «Изам дене весела», «Изи ӱдыр» муро-влакым тунемше-влак куанен мурат.

Писатель ушемын самырык возышо-влаклан эртаралтше «Сылнымут шыже» семинарыштыже кум гана лийынам. Тыге икымше изирак книгам «Вашлиймаш» вуймут дене лекте. А поэтессе лӱмым сулен шуктымо шотышто тек лудшо да колыштшо акла. Мыйын чонем йодеш да возем…

- Илышыш айдеме тӱрлӧ суапле пашам шукташ толеш. Тый могай поро пашам шуктымет нерген кугешнен каласен кертат?

-  Туныктышо профессийым ойырен налынат. Иктаж-могай амал таратен?

- Миллион тенге оксат лиеш гын, мом ыштет ыле?

- Пиалан улат: пелашет дене кок эргым ончен куштеда. Пиаллан шуко кӱлеш мо?

- Илышыште кӧм примерлан шотлет? Ала кумирет уло?

- Юмылан але юзо вийлан ӱшанет?

2015 ийыште Ирина Закиева (Курочкина) Светлана Эсаулова лӱмеш «Светлана», Вячеслав Абукаев-Эмгак лӱмеш поро кумылым ончыктышо «Ший памаш» сылнымут фонд-влакын да «Кидшер» интернет-журналын сайтыште эртыше «Сылнымут мундыра» конкурслашке кумылын ушнен. Кокытыштыжо сеҥыше радамыш лектын. «Ший памаш» конкурсышто «Кинде-шинчал» премийым сеҥен налын. 2015 ийым иктешлыме почеш йоча редакций тудым “Ямде лий” газетын Почётан юнкоржо” лӱм дене палемден.

11 мартыште Ирина Вячеславовна Закиева (Курочкина) шке УСТАЛЫК КАСЫШКЫЖЕ пагален ӱжеш. Усталык кас Марий Турек поселкышто «Ӱжара» («Заря») тӱвыра полатыште эрташ тӱҥалеш.

Эльвира Терентьева мутланен.

КЫША

Шымлен ончалын илыме жапемым,

Мыняр айдемын сай кышам ужам!

Садлан, адак, вуем савен, ойлем мый:

«Чылаштлан тау, поро йолташем-влак!»

Чолгалыклан уке мучаш пашаште.

Шӱмбел пелаш воктен чыла паша ушна!

Икшыве-влакын ошкыл-сеҥымашышт

Шыҥен шӱм-чонышто кода пиал кышам.

Тӱслен ончалын ончыкылык жапым,

Ӱшан дене эрласышке вончем.

А таче, чоным почын, тауштем чылаштлан!

Шонем, могай гынат кышам мыят кодем.

Чоҥаш тыршем ӱмыргорнемым порын,

Кугезе сугыньмутлан эҥертен

Да кажне илыш-йыжыҥын кышаж ден

У сеҥымашышке тошкалтыш ден кӱзен.

ЭН КУГУ ПИАЛ

Возо мландыш покшым. Кылмыктыш эрдене.

Сур каваште пыл-влак ÿлычын каят.

Ош куэр ÿмбалне шöртньö тÿсым ужын,

Шижым шыже толмым… Ий-влакат эртат…

Кандывуй пеледыш сылнын пеш пеледе,

Шокшо кеҥеж кечын, олыкым темен.

Покшым ыш чамане олыкын моторым.

Чывышталын кайыш шыжымсе эрден.

Илыш йогын тиде… Пöртылтен от кондо

Ямле кеҥеж кечым. Жапын шке пöрдем.

Ок муралте кайык. Ок чоҥештыл лыве.

Эҥыремыш веле шыжым йöратен.

Шинчавÿд чурийым йÿр йöре нöрта гын,

Кече ончалеш да шыматен кошта.

…Еҥ шомак – ош покшым…Чоным ынже локтыл.

Чон моторлык – тиде эн кугу пиал!

ЭР КЕЧЕ ЛЕКМЕ ВЕР!

Тÿрэл* кундем! Эр кече лекме вер!

Аимке ял! Эре тыйым моктем.

Сай мутым пöлеклен шерем ок тем.

Адак вашем ола гыч ялышкем.

Келша мылам тöр, шаршудан урем.

Чонлан эн лишыл, поро пошкудем.

Вашла шогалын, мутым вашталтем,

Ала садлан, родем деке вашкем.

Оза пÿнчер шеҥгелне Азмеҥер корем.

Вуча мемнажым ший вÿдан памаш.

«Ведратым нал… Айда пырля, йолташ!

Памаш вÿд дене чайым сай йÿаш».

Ок ярсе йöршын каналташ авам.

Кастенак тудо лугалта мелнам.

Эр кече йолжым веле шуялта,

Мелна пуш уло пöртыштö шарла.

Могае тутлым кÿэштеш премечым,

Чеверым, тÿсым налшым, пуйто кече!

Салмамунат сийлан шотлан толеш.

Авамын кидше – чыламат кертеш!

Эр ÿжара тÿрлаш вашка тöрзам…

Ачам лектеш сурт вольыкым тöрлаш.

Тыгай улеш пашаче марий еш!

Кузе марий айдемым моктыде лиеш?

Мотор ужар Йошкар-Олам коден,

Тÿрел кундемыш канышлан вашкем.

Аимке ялыш. Кöлан – Купто почиҥгаш

Йöн лекме семын, толза унала!

*Тӱрэл – Турек

Ирина Курочкина.

ЧУМЫР ИНТЕРЬЮМ «Кугарня» газетын 26 февральысе номерыштыже лудса!

Комментарий-влак: Але нигӧат комментарийым коден огыл, те икымше лийын кертыда.

Комментарийым ешараш:

Войти с помощью: