"Кугарнягудо" рубрик, 2017 ий, Пеледыш тылзын 23-шо кечыже

«Радио – илышем, пиалем»

Статьян авторжо Анастасия Эманова

Тыге ойла «Марий Эл» ГТРК радиовещаний службым вуйлатыше, Марий Эл Республикын заслуженный журналистше, Морко районын эргыже Вячеслав Анатольевич Кольцов. Тудо 35 ий радио пашаште тырша. Ты жапыште тудо тӱрлӧ тематикан программе-влакым ямдылен, республикысе кажне районышто, чыла гаяк ялыште лийын. 

марий радио- Вячеслав Анатольевич, 35 ий шагал огыл. Ты жапыште тӱрлыжат лиеден, очыни. Молан лачак журналистике пашам ойырен налында?

- 1982 ийыште Марий кугыжаныш университетысе историй да филологий факультетым тунем пытаренам. А 8 августышто Радио пӧртыш пашаш толынам. Тидым моткоч сайын шарнем, пуйто теҥгече веле лийын. Палемдыме шуэш: студент годым «Рия-Рия» ансамбльын старостаже лийынам, ансамбль дене республик мучко веле огыл, Пошкырт кундемыш, Ленинград областьыш, Эстонийыш гастроль дене миен коштынна. Туныктышына-влак Юрий Владимирович Андуганов ден Олег Михайлович Герасимов мыланна, кӧ ансамбльыш коштеш, тудым олаш пашам ышташ кодена манын ойлат ыле. Ялысе еҥлан тидыже кугу куан лийын. Изинек тӱрлым возкаленам. Юнкор лийынам. Визымше класс гыч «Ямде лий» газет редакцийыш пашам-влакым колтеденам. Тунамак радио пӧртыш тӱрлӧ темылан заметке-влакым возенам. Нуно «Пионер йӱк», «Ший оҥгыр» передачылаште йоҥгеныт. Программе-влакын тунамсе редакторжо Кожлаер марий Анатолий Фёдорович Фёдоров лийын. А студент годым «Рвезылык» передачым ямдыленам. Тудо тылзеш кок гана нылле минут дене лектеш ыле. Телевиденийыште «Самырык тукым» передачым вӱденам. Университет деч вара радио комитетыш пашаш толмем — паленам. Но иканаште чыла сай лийын огыл. Ик кечын Марий радиош пашаш пураш толмеке, вер уке манын ойленыт. Вара тӱвыра, печать да калык-влакын пашашт шотышто министерствыш миенам, туштат вер лийын огыл. Кумыл волен. Вуйым кумык сакен, Эшпай урем дене ошкылшемла, тунам радиошто йӱк операторлан ыштыше Вера Антиповна Дружининам вашлийынам. Тудо журналист Василий Иванович Григорьев паша гыч кая манын ойлен да мыйым вес кечын радио комитетыш толаш ӱжын. Тыге Марий радиош толынам да эн ончыч пропаганде да агитаций редакцийыште пашам ыштенам. А вара йоча да самырык тукымлан передаче-влакым ямдылаш тӱҥалынам.

- Армийыште служитлыме годым журналист койышдам ончыктенда?

- Радиошто идалык деч шагалрак жап ыштенам, 1983 ий 24 апрелыште армийыш наҥгаеныт. Службым Эстонийысе Тапа олаште эртенам. Михаил Зиновьевич Васютин, Владимир Иванович Красников (тудо «Йошкар-Ола» газетын редакторжо лийын, кызыт вес вере пашам ышта) дене пырля эл ончылно порысым шуктенам. Мый эстон йылмым паленам да эстонла шке лӱмем ойленам. Вигак, манаш лиеш, политотделыш инструкторлан шогалтышт. Военкор лийынам. Прибалтийский военный округысо «За Родину» окружной газетыш статья-влакым возкаленам.

 - Армий гыч толмеке, радиошто могай передаче-влакым ямдыленда. Армий илыш умылымашдам вашталтен?

- Айдеме ӱмыржӧ мучко молан-гынат тунемеш. Армий кажне рвезым пӧръеҥыш савыра, ответственныйрак лияш туныкта. Тидыже эн ончыч пашаште коеш. Тунам куд передачым: «Ший оҥгыр», «Изэҥер», «Пионер йӱк», «Ныжыл йылме», «Шочмо пӱртӱс», «Поро эр, Марий Эл!» — шкетынак ямдыленам. Кызыт вияш эфирым эртарем. Палыме еҥ-влакым ӱжам. Шукерте огыл Шкетан лӱмеш театрын артистше Эдуард Яковлев дене чон почын мутланышна. Моткоч оҥайын эртен. Вияш эфирыш лекташ чылан огыт тошт. Марла сайын мутланыман, шке шонымашым чын ойлен моштыман.

Пашамым йӧратем, ӱмырем мучко тыршен ыштенам. «Эркас» творческий объединенийым вуйлатенам. Коллективна «Лум» информационно-музыкальный передачым  ямдыленна.

Шуко вере пашаш ӱжыныт, но Марий радио, тудын мӱкш гай пашаче коллективше икымше кечынак  мыланем лишыл лийыныт, ешыш савырненыт.

 - Радиошто спектакль-влак ончыч чӱчкыдын йоҥгеныт. Кызыт фондда у радиоспектакль-влак дене пойдаралтеш?

- Фондна моткоч кугу. Марий кундемыштына радио 1933 ий 20 июнь годсек кӱрылтде ойла. А фондна 1954 ий годсек пойдаралтеш. Ончыч нимогай магнитофон, йӱкым возышо плёнко лийын огытыл. Чыла передаче студийыште вияш эфир гоч йоҥген. Вара веле у технике-влакым йӧнештарыме, фонотекым ыштыме. Кызыт фонотекын шӧртньӧ шӧрлыкыштыжӧ ятыр тӱжем радиоматериал уло:  шуко тошто муро, радиоинсценировко, композиций, Валентин Колумбын, Семён Вишневскийын, Миклай Казаковын да моло писатель, композитор-влакын йӱкышт аралалтыт. Чыла тиде – мемнан историйна. Изиэм годым кажне шуматкечын спектакльым колыштмем шарнем. Шудо жапыштат калык кастене спектакльым колышташ вашка ыле. Ончычсо артист-влакым йӱкышт гоч палем. Мутлан, Майя Романова могай спектакльлаште модын, иканаште ойлен кертам. Ончыч возымо спектакль-влакым дискыш кусаренна. Да нуным кызытат южгунам колтена. Чаманен каласыман, ала саман вашталтмылан кӧра, ала вес амаллан кӧра радиоспектакльым огына возо.  

 - Палем, шуко вере Марий радиом колышташ йӧн уке. Кӧ тендам утларак колыштеш?

- Тидын шотышто МарНИИ-н специалистше-влак шымлыме пашам эртареныт. 45-50 ияш ийготан еҥ-влак мемнам колыштыт. Илыш вашталтмылан кӧра электровоштыр полшымо дене йоҥгалтше радио ятыр кундемыште кодын огыл. Мемнам 106 FM частоташте колышташ лиеш.

- Вес ийын Марий радиом ыштымылан 85 ий лиеш. Кузе тудым палемдаш шонеда?

- Лӱмгечылан пӧлеклалтше передаче-влакым ямдылена. Буклетым савыктен лукташ шонена. Концертым ончыктынена. План моткоч кугу. Уло коллектив лӱмгечылан ямдылалтеш. Таче Марий радиошто 20 наре еҥ пашам ышта. Кугу опытан радиожурналист-влак дене пырля самырык ӱдыр-влак шагал огыл улыт. Чаманыман, пӧръеҥ журналист-влак огыт сите.

Марий радион ончыкылыкшо – мемнан кидыште. Ме жап дене тӧр ошкылына, келшыше программе-влакым ямдылена, тыгак ончычсо передаче-влак нергенат огына мондо. Фонднам тидын шотышто кучылт моштена. Эре ончыко ончыман манаш йӧратат. Но мый тыге каласем: шеҥгеке савырнен ончалме, историйнам шарналтыме дене эрласе кечына у сеҥымашыш шуаш эшеат кугу ӱшаным шочыкта.  

Комментарий-влак: Але нигӧат комментарийым коден огыл, те икымше лийын кертыда.

Комментарийым ешараш:

Войти с помощью: