"Рубрик деч посна", 2017 ий, Кылме тылзын 3-шо кечыже

Курыкмарий ӱдыр – «Марий Пампалче»

Статьян авторжо Елена Годунова

29 октябрьыште Республикысе йоча да самырык-влаклан театр-рӱдерыште «Ӱдырсий» конкурс лийын. Тудым Марий тӱвыра рӱдер ты театр-рӱдер ден «Саскавий» ӱдырамаш ушем дене пырля эртарен. Конкурсышто шым ӱдыр мастарлыкшым терген. 

fwXaxnD2vyYПайрем касым каче-влак тӱмырым пералтен тӱҥалыныт, а мотор конкурсантке-влак пучым пуэныт. Тыге марлан каяш ямде улмыштым палдареныт. Такшым «Ӱдырсий» – самырык ӱдыр-влакын еш илышлан ямде улмыштым ончыктышо пайрем. Санденак конкурсышто ӱдыр еш йӱлам палымыжым, ушан улмыжым, мастарлыкшым, сылнылыкшым да лывыргылыкшым ончыктышаш ыле. Конкурсын  икымше йыжыҥыштыже шкем палдарышашлан визиткым ямдыленыт. Тушто шкенышт дене палдареныт. Кокымшо йыжыҥыште тӱрлö пайрем йӱлам почын пуаш кӱлын. Тыште ӱдыр-влак шинчымаш кас, пурам шолтымо, ӱдыр модыш, шорыкйол кас, мужедмаш, угинде, ковыштам руымо пайремла гыч театрализоватлыме ужашым модын ончыктышт. Кумшо йыжыҥыште, ӱдыр-влакын шинчымашыштым тергаш манын, этнографий теме дене кылдалтше йодыш-влакым пуэдышт. Тыге Пошкырт кундемын ӱдыржö – Лариса Ипулаевалан — йодыш-влаклан чын вашмутым пуымыжлан «Эн ушан ӱдыр» номинацийыште сеҥыше семын палемдышт. «Марий ӱдыр – лывырге ӱдыр» номинацийыште Оршанке кундемын ӱдыржö Мария Ведерникова ойыртемалтын гын, «Марий ӱдыр – сылне ӱдыр» номинацийыште Марий Турек Арбор вел ӱдыр — Кристина Кутузова. Звенигово районым чапландарыше ӱдыр Ксения Григорьева  «Марий ӱдыр – мастар ӱдыр» номинацийыште сеҥен, а Морко кундемын ӱдыржö – Виолетта Георгиева «Марий ӱдыр – весела ӱдыр» номинацийыште ойыртемалтын. 16 гыч 29 октябрь марте Марий тӱвыра рӱдерын интернет сайтыштыже келшыше ӱдыр верч йӱклаш лийын. Тыге интернет йӱклымаште Марий Турек ӱдыр Елена Хлебова, 565 йӱкым поген, сеҥышыш лектын. Еленам тыгак марий йӱлам эн сайын палыше ӱдыр семын жюри палемдыш. А конкурсышто сеҥыше «Марий Пампалчын» лӱмжым Курыкмарий ӱдыр Валентина Петрова сулен.

Ачаж дечат мастар, аваж дечат мастар

Валя сценыште шкенжым моткоч моторын да чаткан кучен моштымыж дене ончаш толшо кажне еҥын чонжым савырен, очыни. Мурымаштат, куштымаштат, сценкыштат артист койышыжо  дене ойыртемалте. Ӱдыр Курыкмарий район Картук селаште шочын-кушкын. Икымше гыч индешымше класс марте Козьмодемьянск оласе талантан йоча-влаклан школ- интернатыште тунемын.  Тушто ӱдыр фортепиано да кӱсле дене шокташ кумылаҥын. Конкурс годым тудын кӱсле дене шоктымыжым колаш лие. Валя эше школышто тунеммыж годымак Российысе, регионысо, районысо, ятыр конкурслаште мурымо дене вийжым терген.  Шуко конкурсышто лауреат лӱмым сулен.

Кызыт Валя Марий кугыжаныш университетын Калык культур да тӱвыра кокласе кыл институтышто тӱнямбал художественный тӱвырам да музыкым туныктышылан нылымше курсышто тунемеш. Тыгак И.С.Палантай лӱмеш тӱвыра да  сымыктыш колледжын студенткыже.

Университет пеленысе студент активыш Валя кокымшо курсышто тунеммыж годым ушнен. Сандене вузын илышыштыже чолган участвоватла. Нуно тӱрлö пайремым организоватлат. Тыгак тӱнямбал, Российысе конкурслаште участвоватлыше студент-влаклан эреак полшен шогат. Мутлан, шукерте огыл Сыктывкар олаште эртыше «Финн-угор студенчествын миссше» конкурсышто сеҥыше Светлана Давыдова дене пырля Коми мландыште лийыныт. Тушто нуно Светланалан полышкалаш миеныт.

«Таврида» форумыштат Валя участвоватлен. Форумышто «Йоча-влаклан келшыше курыкмарий муро-влакым у семын ончыкташ» проектым возен. Тыгак ӱдыр кугу олаласе тӱрлö фестивальлаште Курыкмарий кундемже дене палдараш кумылын коштеш.

«Ӱдырсий» конкурсышто Валя Курыкмарий кундемжым ончыктен.  Тыгай конкурсышто ӱдыр икымше гана участвоватлен. Такшым тудын ешыжат моткоч творческий шӱлышан. Ачаже Борис Васильевич Картук селасе тӱвыра пöртын директоржо, моткоч мураш тале. Аваже Тамара Викентьевна Козьмодемьянск оласе Я.Эшпай лӱмеш тӱвыра пöртыштö методистлан ышта. Тыгак тӱрлаш да ургаш мастар. «Марий вургем» пайремыште тудын пашажым кӱкшын акленыт. «Ӱдырсий» конкурсышто этномодым ончыктымо годым Валя аважын ургымо тувыржым чиен ыле. Конкурсышто участвоватлымыж нерген Валя тыгерак мане:

- Мыланем чылажат вучыдымын лийын. Сеҥышыш лектам манын шоненат омыл. Но мый изинек музыкылан шӱман кушкынам, ятыр концертыште муренам. Санденак сценыште шкем куштылгын кученам. Мутат уке, мыйын верч пуштыланыше-влаклан кугу таум ойлымо шуэш. Нунын полышышт кеч-могай конкурсышто кугу вийым пуа да сеҥымашке шуаш полша.

Комментарий-влак: Але нигӧат комментарийым коден огыл, те икымше лийын кертыда.

Комментарийым ешараш:

Войти с помощью: