"Улам мый Рве-зы-лык!" рубрик, 2018 ий, Ӱярня тылзын 19-ше кечыже

«Самырык вийлан кӧра илыш ончыко кая»

Статьян авторжо Ирина Ямбаршева

14 мартыште Республикысе курчак театрыште Марий Элысе ӱдыр ден рвезе-влакын «Вперёд и вверх» форумышт икымше гана эртаралтын. Тушко чыла гаяк район гыч 35 ияш марте ийготан 250 утла чолга, самырык еҥ, нунын дене пашам ыштыше специалист, кугыжаныш кучемын еҥже-влак да молат погыненыт.

1 1

форумын участникше-влак Е.Сабитова, П.Сурков, О.Ильина, К.Карпушкин, А.Чесноков.

Мероприятий тӱҥалме деч ончыч театрын кокымшо пачашыштыже выставке лийын. Тушто самырык-влакын наукым, техникым шымлыме шотышто проектышт дене палдареныт. Выставкым Марий Эл Республикым вуйлатыше А.Евстифееват ончен. Форумым торжественно почмо годым Александр Александрович каласен:

- Таче самырык-влаклан мом ыштен моштымыштым шке пашашт дене ончыкташ йӧнан кече! Форумыш пӱтынь республик гыч эн чолга еҥ-влак погыненыт. Могай теме почеш таче мутланена, самырык-влаклан келшен толшо.IMG_5529

Тачысе самырык тукым верыште ок шинче. Шонымашке шуаш тыршыше кушкеш. Тӱрлӧ проектым илышыш шыҥдарен, сай ончыкылыкым шканже шке чоҥа. Тыгай улмыштлан залыште шинчыше кажне участниклан вуйлатыше тауштен да тыге манын: «Тыланда кӧра илыш верыште ок шого, форумын лӱмжӧ семынак «кӱшкӧ кӱза да ончыко кая».

Программе почеш тылеч вара форумын участникше да спикер-влак дене посна мутланымаш лийын. Тушто Марий Эл Республикын молодёжный политике, спорт да туризм министрже Л.Батюкова, регионысо «Опора» молодежный общественный организацийын президентше С.Дождиков, Марий Эл Республикын промышленность, экономикым вияҥдыме да торговльо министрже Д.Пугачёв, «Цитрониум» ООО-н вуйлатышыже П.Шалагин, Йошкар-Олан мэрже Е.Маслов, «Штурманы времени» дружинын еҥже О.Мелентьева, элгӧргӧ политикым вияҥдыме да верысе самоуправлений, юстиций министерствын пашаеҥже М.Авдеева шке пашашт дене палдареныт. Эртыше ийыште могай паша ышталтмым, могай лектышыш шумым презентаций гоч ончыктеныт. Участник-влак тургыжландарыше йодышыштлан вашмутым налыныт.

DSC_4762Форумыш толшо-влак «Идея – проект – дело», «Моя республика, моё время, моя команда», «Здоровая и спортивная молодежь – сильная страна», «Туризм: точки роста», «Хочу делать добро», «Марий Эл — территория возможностей» секцийлаште пашам ыштеныт. Кажне секцийыште 40 але утларак еҥ лийын. Кажне секций икгай шонымашан, шке пашаштым йӧратыше еҥ-влакым чумырен. Нуно верыште огыт шинче, шке сомылыштым виктараш тӱрлӧ йӧным кычалыт, эн тӱҥжӧ – чонлан келшыше пашам шуктат. А тыгай еҥ-влак эреак ончыко каяш тыршат, сандене лектышышт уло.

«Туризм: точки роста» секцийыште Марий кундемысе турфирме-влак шкешт дене палдареныт, тыгак турволонтёр-влакын пашашт нерген пален налыныт. Шукышт вашла пален огытыл, вашлиймаш деч вара кажнышт деке миен толаш кумылышт лектын. Этнотуризм мемнан кундемыште вияҥшаш. Тудо моло кундемла гыч турист-влакым толаш кумылаҥда. Тыгай туризмым вияҥдышашлан марий калыкын йӱлажым, тӱвыражым, кочкышышжым, вургемжым, пашажым сайын палаш кӱлеш. Кундемыште икмыняр тыгай турфирме пашам ышта, тидыже мыланна, марий-влаклан, поснак куанле.

«Моя республика, мое время, моя команда!» секцийыште участник-влак тӱрлӧ йодышым каҥашеныт.

Марий Эл Республикысе Молодежный парламентыште могай нелылык, самырык-влаклан кушкашышт могай йӧн улмо нерген мутланеныт. Пален нална: 16-30 ияш чолга еҥ-влак парламентын членже лийын кертыт. Нуно мер пашаште чон йӱлен тыршышаш улыт. Республикысе Молодежный парламентыште 34 еҥ уло. Районласе тыгаяк парламентыште член-влак улыт. Секцийыште самырык парламентарий-влакым туныкташ программым ямдылаш кутырен келшеныт. Молан манаш гын мо тугай парламент да могай тудын пашаже, чыланжак огыт умыло.

DSC_4865Тылеч посна секцийыште кадр, самырык тукым да кучем кокласе йодыш-влакым нӧлталыныт. Йодыш шуко лийын, чылажлан вашешташ жап ситен огыл. Секцийыште пашам ыштыше-влак темленыт: верысе самоуправлений орган-влаклан лишыл жапыште самырык-влак коклаште кадр резерв шотышто конкурсым увертараш, Марий Эл Республикым вуйлатыше пелен молодежный политике шотышто советым ышташ, районласе молодежный парламентыш ешартыш сайлымашым эртараш, кеҥежым вич кече жапыште «РосМари» молодежный образовательный форумым погаш.

«Здоровая и спортивная молодежь – сильная страна!» секций поснак оҥай лийын. Тушто спортсмен-влак таза илыш-йӱлам кучымо, спортым вияҥдымаште СМИ-н надырже   нерген мутланеныт. Пытартыш жапыште Марий Элыште триатлон вияҥеш. Спортын ты видше дене утларакшым профессионал огыл, а тыглай еҥ-влак заниматлат. Участник-влак кум этапыште (иймаш, велогонко да куржмаш) вийыштым ончыктат. Триатлон – спортын шуко ӱнарым йодшо видше.

Специалист-влак тӱрлӧ единоборство нерген докладым ыштеныт. Колыштмек, ӱдыр-рвезе-влак йодыш-влакым пуэденыт. Мутлан, тӱрлӧ спорт мероприятийым эртараш грант полышым кузе налаш лийме шотышто йодыш лийын.

Секцийын участникше-влак грант нерген положенийым ямдылаш, блогер-шамычын полшымышт дене таҥасымашлам эртараш кӱлмӧ нерген кутырен келшеныт.

Форум ончыктен: самырык активист-влак Марий Эл Правительствын пашажым аклат. Нунылан тӱрлӧ социальный, общественный пашам виктараш полшаш, правительствын кадровый резервышкыже логалшашлан тунемаш, тидлан шке профессионализмым, моштымашым ончыкташ ямде улмышт нерген ойленыт.

А.Евстифеев форумын кажне участникшылан эше ик гана таум каласен да ойыртемалтше чолга, самырык еҥ-влаклан: Е.Байбаевалан, И.Беляевлан, Д.Андриановлан да молыланат — «Поколение будущего: талантливая и инициативная молодёжь Марий Эл» книгам кучыктен.

Секцийлаште пашам ыштыше модератор-влакын ойпидышыштым молодёжный политике, спорт да туризм министерствыш пуаш палемденыт. Лишыл жапыште специалист-влак нине паша шотышто корным рашемдат. Самырык-влакын тыгай форумыштым мемнан кундемыште кажне ийын эртарыман. Кажне участник, модератор-влак форумым эртараш темленыт. А А.Евстифеев тыгай форумым олаште веле огыл, тыгак кажне районышто эртараш темлен. Тыгак Правительствын кадровый резервышкыже логалаш самырык-влаклан конкурсым эртараш, Марий Эл Республикысе лидер-влакым куштымаште келге шинчымашым пуаш кӱлеш манын палемден. Иктешлен ойлаш гын, самырык-влакын ончыкылыкышт ӱшанле, сай лийшаш.

АннаФедосеева

Анна Федосеева

Курыкмарий район Парнингаш ял гыч Анна Федосеева форумыш логалмыжлан моткоч куанен. Тудо «Марий Эл — территория возможностей!» секцийыште лийын. Анна шке кундемыштыже кугу теплицым куча. Тушто тӱрлӧ озымым кушта да ужала. «Ты-предприниматель» программе почеш 2014 ийыште грантым налын.

– Мый чонемлан келшыше пашам шуктем. Ончыч авамат шуко озымым ужален. Кызыт еш бизнесым пырля вораҥдарена. Ты форумыш моло предприниматель-влак дене палыме лияш, нунын пашашт нерген пален налаш толынам. Кеч-могай бизнесмен шке корныштыжо тӱрлӧ нелылык дене тӱкна. Нуно кузе йол ӱмбак шогалыныт, тидлан мом ыштеныт, тидым палыме шуын. Адакшым тылеч посна ты площадкыште предпринимательстве шотышто моло йодыш-влакым каҥашыме. Тидыже шинчымашым пойдараш полша.

КатяПайдыганова

Катя Пайдыганова

«Хочу делать добро» секцийын ик участницыже Екатерина Пайдыганова Волгатехыште социальный технологий факультетыште 4-ше курсышто тунемеш. Катя форумышто волонтёрын пашажым шуктен. Форумышто лиймыж нерген тыгерак мане:

- Мый тылеч ончычат тӱрлӧ вере волонтёр лийынам. Республикысе веле огыл, Российысе, тыгак тӱнямбалсе мероприятийлаште волонтёрын сомылжым шуктенам. Ты форумышто поро пашам шуктымо нерген мутланаш посна площадке лиймылан куаненам. Площадкыште тӱрлӧ еҥ-влак поро пашам ыштымышт нерген каласкаленыт. «Доброволец Россий.рф» докладым колыштмек, тыгай сайт нерген пален налынам. Тушто пӱтынь элна гыч кумылан-влак регистрацийым эртен кертыт. Сайтыште шке кумылын пашам ыштыше вес еҥ-влак дене палыме лияш, нунын пашашт, кушто могай мероприятийым эртарымышт нерген пален налаш лиеш. Сандене мый тачак тушто регистрироватлалташ шонем.

Ты секцийыште лийше-влак вашла опытышт дене палдареныт, поро пашам шуктымо у направлений-влак дене палыме лийыныт. Мутлан, ача-аван ончымо деч посна кодшо йоча-влаклан, шоҥго пӧртыштӧ илыше-влаклан полшымо шотышто. Тидлан организаций-влак тӱрлӧ проектым возат да лишыл жапыште тудым илышыш шыҥдарен шуктат манын ӱшанем.

Елена Годунова, Анастасия Эманова.

И.Речкинын да автор-влакын фотошт.

Комментарий-влак: Але нигӧат комментарийым коден огыл, те икымше лийын кертыда.

Комментарийым ешараш:

Войти с помощью: