"Кузе илет, ялем?" рубрик, 2018 ий, Ага тылзын 28-ше кечыже

Кужэҥер велне трактор йӱк тораш йоҥгалтеш

Статьян авторжо Ирина Ямбаршева

Ялозанлык предприятий-влак шошо ага пашалан шукертак ямде улыт. Южо кундемыште йӱрлан кӧра техникым пасуш май тӱҥалтыште веле луктыныт, а Кужэҥер районысо «Куженерское» ООО-н пасуштыжо технике 29 апрель годсек коеш.  «Кугарня» газетын журналистше-влак тушко миен коштна.

Куженер5Мемнам озанлыкым вуйлатыше А.Н.Поликарповын алмаштышыже, тыгак тӱҥ агрономлан пашам ыштыше С.В.Данилов вашлие. Сергей Васильевич 2011 ий годсек тыште пашам ышта. Кажне кечын Йошкар-Ола гыч Кужэҥер посёлкыш 75 меҥгым кудалыштеш. Тыгай еҥ-влак икмынярын улыт. А озанлыкыште чылаже 50 наре еҥ тырша. Сергей Васильевич тышке пашаш толмыж нерген тыгерак мане:

- 2011 ийыште ончычсо «Куженерское» совхоз «Искра» озанлык дене ушныш. «Искра» озанлыкын Кужэҥер посёлко воктене верланыше ужашыжым эскераш мыйым шогалтышт. Кугу озанлыкым кучаш моткоч неле, садлан икмыняр ий гыч «Искра» озанлыкын тыште верланыше ужашыж негызеш «Куженерское» ООО-м ыштенна.

Ме тӱҥ шотышто вольыкым ашнена да шурным куштена. Посна озанлык семын пашам ышташ тӱҥалме годым 2300 гектар мландына ыле гын, кызыт — 3700 гектар. Ончычсо «Родина», «Токтайбеляк» озанлык-влакын мландыштым арендыш налынна. Эн ончыч вольыкым пукшаш шукияш шудым ситараш шонена, садлан тидлан шагал огыл мландым ойырена. Кокияшым ӱмаште 700 наре гектарыште ӱден кодымо гын, икияшым 2000 гектарыште ӱдыман. Кызыт ты пашам виктарена. Эн ончыч вольыклан кормам ситараш манын, шудо нӧшмым ӱдена, кодшо кумдыкышто — уржам, шыдаҥым.

Куженер7Озанлыкыште кок вӱтан ик ферме уло. Икымше вӱташте лӱштымӧ 260 ушкалым ончат. Весыштыже 160-170 килограмм марте нелытым поген шушо презе-влакым ашнат. Нелытым поген шуктымеке, нуным «Искра» озанлыклан ужалат. Кушкын шумекышт, тушеч тӱж туна-влакым налыт.

Тыште ик ушкал деч 18 литр наре шӧрым лӱштат да ужалат. А доярке-влак могай весела улыт! Пашам кумылын ыштымыштым нунын дене мутланыме годым шижна. Кумыл деч посна пашам ышташыжат огеш лий, очыни. Фермыште нунылан каныме пӧлем уло. Тушто телевизорым ончаш, шокшо чайым йӱаш лиеш. Вес пӧлемыште мушкылташ йӧным ыштыме. Южышт вахте йӧн дене пошкудо районла але торасе ялла гыч пашам ышташ толыт. Вахте 21 кече шуйна. Илаш верым пуат, кочкаш озанлыкысе столовыйышто пукшат. Вольык вӱташте чылажат яндар, тугеже тыште порядкым йӧратат. Умбакыже Сергей Васильевич мемнам озанлыкын моло верышкыже коштыктыш.

- Арулыкым эскерыме шотышто шке пашаеҥна-влак деч пеҥгыдын йодына, — мане тудо. – Ынде посёлкышто илыше еҥ-влакымат тиде пашалан вашке туныктен шуктена.

Гаражыште лиймына годым ятыр у техникым ужна. Икмыняр еҥ тракторым олмыкта ыле. Тушто А.Ягодаров дене палыме лийна. Тудлан улыжат – 17 ий, тракторист лияш ямдылалтеш. Кужэҥер посёлкысо профучилищыште кумшо курсышто тунемеш. «Тыште практикыште улам. Кугурак пашаеҥ-влак пелен шукылан тунемаш лиеш», — шыргыжале тудо.

Куженер1«Технике шотышто кузерак? Проблеме уло мо» манын йодмемлан С.Данилов тыге вашештыш:

- Технике шотышто кызыт проблеме уке. Эн кугу нелылык – трактористым муаш. Кызыт технике шуко ужалалтеш. Кредит дене але иктаж проект почеш озанлык-влаклан налаш йӧн лийже манын, кугыжаныш могырым полыш пуалтеш. Садлан тидым кугу проблемылан огына шотло. А озанлыкыш пашаш толаш еҥ-влакым сымыстараш — йӧршеш вес йодыш. Юмылан тау, мемнан дене пашаеҥ-влак улыт. Но икмыняр специалист садыгак огеш сите. Мутлан, ветеринар, зоотехник уке улыт. Садлан «Искра» озанлыкын специалистше-влакым йодаш логалеш. Мемнан могырым иктаж-могай полыш нунылан кӱлеш гын, ме тыгак полшаш ямде улына.

«Куженерское» ООО-н пасулаже поснак келшышт. Тыште яра кийыше, шӱлык кумылым лукшо мландым от уж. Озанлыкын Кугу Чарнур воктенысе пасуштыжо кокияш тораш ужаргын коеш. Кумылым нӧлта, да шинчам куандара. Трактор-влакын йӱкышт торашке шергылтеш, нуно куралыт, тырмалат, ӱяҥдышым шават. Вес ганат тышке толын каяш кумыл лекте.

Елена ГОДУНОВА.

И.Речкинын фотожо-влак.

Куж сварщик1 Куженер01 Куженер3 Куженер6

Комментарий-влак: Але нигӧат комментарийым коден огыл, те икымше лийын кертыда.

Комментарийым ешараш:

Войти с помощью: